Wat?

Meestal zorgt een gesprongen bloedvaatje voor de neusbloeding. De kwaal kan zich zowel vooraan als achteraan in de neus voordoen. In het eerste geval loopt het bloed uit de neus, in het tweede vloeit het naar de keel. Hoewel ze vaak ernstig lijken, verliest men bij neusbloedingen over het algemeen een te verwaarlozen hoeveelheid bloed. De meeste bloedneuzen zijn dan ook onschuldig en zelf te behandelen.

 

 

Oorzaken

Het risico van een neusbloeding is groter bij mensen van wie de bloedstolling is gestoord door ziekte of door de inname van bloedverdunnende geneesmiddelen.

Bij kinderen en jongvolwassenen treedt vooral een voorste neusbloeding op. Deze kan diverse oorzaken hebben:

 

•het te hard snuiten van de neus;

•aanhoudend neuspeuteren;

•inbrengen van een balpen of ander vreemd voorwerp in de neus;

•een ontsteking van het slijmvlies (bv. bij verkoudheid of griep);

•een wondje in de neus;

•een slag op de neus.

 

Wie er gevoelig voor is, kan ook zonder directe aanleiding een bloedneus krijgen:

 

•bij te droge en koele lucht;

•op grote hoogte of diepte; •bij zeer warm en droog weer;

•bij een zware inspanning;

•bij zwangerschap;

•bij het nemen van bloedverdunners.

 

Een achterste neusbloeding komt vooral voor bij oudere mensen. Bij hen bevinden zich achteraan de neus veel verkalkte bloedvaatjes. Deze zijn minder soepel, waardoor ze bij een verhoogde bloeddruk gemakkelijker springen. Omdat het bloed naar de keel vloeit, gebeurt het regelmatig dat men zo’n bloeding aanvankelijk niet opmerkt. Een achterste neusbloeding is vaak hevig, zodat de tussenkomst van een arts vereist kan zijn.

 

Eerste hulp

 

•Blijf in de eerste plaats kalm, want gejaagdheid en opwinding doen de bloeddruk stijgen.

•Maak knellende kleding in de hals los.

•Ga zitten en leun iets voorover alsof u iets wilt opschrijven. Houd het hoofd niet achterover. Hierdoor vloeit het bloed naar de keel. Gebeurt dit toch, spuw het ingeslikte bloed dan uit want het kan maagklachten veroorzaken.

•Snuit eerst de neus om bloedklonters te verwijderen.

•Adem door de mond.

•Druk zonder onderbreking de neus, net boven de neusschelpen (het zachte gedeelte van de neus), stevig dicht met duim en wijsvinger. Doe dit gedurende vijf tot tien minuten. Door de druk vormt zich een stolsel op het beschadigde bloedvaatje waardoor de bloeding vrijwel zeker stopt.

•Snuit daarna de neus niet meer. Indien nodig, doet u dit pas op zijn vroegst een uur later. Ga hierbij voorzichtig te werk, zodat het stolsel niet loskomt.

•Wanneer de bloeding aanhoudt, herhaalt u nog eenmaal alle handelingen.

•Prop geen watten en kompressen in het bloedende neusgat. Dit leidt het bloed naar de keel. Met watten en kompressen kan u bovendien te weinig druk uitoefenen op de bloeding.

•Snuif geen koud water op of gebruik geen ijs op de neus of in de nek om de bloeding te stelpen.

 

Wanneer naar de arts?

 

•Als de bloeding na twee pogingen niet stelpt en twintig minuten aanhoudt, is het verstandig om een arts te raadplegen.

•Heef u herhaaldelijk last van een bloedneus, vertel dit dan aan uw arts. Soms is het namelijk aanbevolen om een broos bloedvat onder lokale verdoving dicht te branden.

Neusbloedingen (epistaxis) hebben allerlei oorzaken. Heel vaak komt het bloed uit de zogenaamde locus Kiesselbachi, een vaatrijk gebied op het voorste deel van het tussenschot. Een bloeding kan meestal worden gestelpt door de neus vijf tot tien minuten dicht te knijpen. Als de bloeding hierdoor niet stopt, probeert een arts de oorzaak van de bloeding te achterhalen. Een bloeding kan tijdelijk worden gestelpt door in de neus druk uit te oefenen met een plukje watten gedrenkt in zowel een geneesmiddel dat ervoor zorgt dat bloedvaten zich vernauwen, zoals fenylefrine, als een lokaal anaestheticum, zoals lidocaïne. Wanneer de bloeding is gestelpt en de plek is verdoofd, dicht (cauteriseert) de arts de plaats van de bloeding af met zilvernitraat of door middel van een elektrocauter (een elektrisch instrument dat hitte produceert).

Als een patiënt een aandoening heeft waarbij vaak bloedingen optreden, wordt de plaats van deze bloedingen niet gecauteriseerd omdat het daar misschien opnieuw kan gaan bloeden. In plaats daarvan drukt de arts voorzichtig een verband speciaal tegen de bloedende plaats. Nadat de bloeding is gestopt, probeert de arts vast te stellen door welke aandoening de bloeding werd veroorzaakt en hoe deze kan worden behandeld. Bij mensen met vernauwde slagaders (arteriosclerose) en hoge bloeddruk ligt de plaats van de bloeding waarschijnlijk meer achter in de neus, waardoor de bloeding moeilijker te stoppen is. Soms moet een arts de toevoerende slagader afbinden (ligeren) of de neusholte opvullen met tampons. Doorgaans blijven de tampons enige dagen zitten. Meestal wordt een oraal antibioticum, zoals ampicilline, gegeven om een infectie van de neusbijholten of het middenoor te voorkomen.

Bij patiënten met teleangiectasia hereditaria haemorrhagica (een ziekte waarbij de bloedvaten zijn misvormd) kunnen hevige neusbloedingen optreden, die leiden tot ernstige, aanhoudende bloedarmoede die niet gemakkelijk met ijzersupplementen te behandelen is. Een huidtransplantaat op het neustussenschot verkleint het aantal bloedingen zodat de bloedarmoede kan worden behandeld.

Bij patiënten met een ernstige leverziekte, waardoor bloedingen kunnen ontstaan, doen zich vaak hevige neusbloedingen voor. Er kunnen grote hoeveelheden bloed worden doorgeslikt dat door bacteriën in de darmen wordt afgebroken tot ammoniak. Ammoniak kan in de bloedbaan worden opgenomen, waardoor iemand ziek kan worden of in coma kan raken. Daarom worden klysma's en laxeermiddelen toegediend om het bloed zo snel mogelijk uit de darmen te verwijderen. Daarnaast wordt een antibioticum als neomycine toegediend om de afbraak van bloed tot ammoniak te voorkomen. Bij hevig bloedverlies kan een bloedtransfusie worden toegediend.